ركود اقتصادي در برخي كشورهاي پيشرفته؛ آيا ميتوان تجربة پارك هسينچو را در ايران تكرار كرد؟بروز ركود اقتصادي و تبعات آن در برخي از كشورهاي پيشرفته، باعث روي آوردن برخي نيروهاي متخصص به كشور و بررسي وضعيت كارشان در كشور در صورت بازگشت شده است. آيا ميتوان با ايجاد شرايط مناسب، از اين فرصت بهرهبرداري نمود؟ آيا ميتوان تجربة پارك هسينچوي تايوان را كه موجب جذب چند هزار نفر نيروي كار متخصص و فروش ۱۴ ميليارد دلاري شد، در ايران تكرار كرد؟
بنا بر گزارش اخير سازمان ملل متحد ركورد اقتصادي در برخي كشورهاي پيشرفتة دنيا، به مرور چهرة خود را نشان ميدهد و روز به روز پيامدهاي آن نمايان ميگردد؛ از جمله آنكه آمار بيكاري در كشورهايي چون استراليا، فرانسه و حتي آمريكا بيشتر ميشود و شاهد كاهش حقوق تحصيلكردههاي مجرب دانشگاهي و تحقيقاتي هستيم. اين مسايل باعث شده است كه برخي از متخصصان ايراني، كه در خارج از ايران زندگي ميكنند براي بررسي وضعيت اشتغال نيروهاي متخصص به ايران بيايند. بنابراين فرصت مناسبي ايجاد شده است تا از اين روند بهعنوان يك نقطة مثبت براي جذب اين تيروها استفاده نيروها استفاده كنيم.
بازگشت متخصصان باتجربه و برجسته، علاوه بر انتقال دانش فني در زمينههاي مختلف علمي، بازاريابي، تحقيقاتي و مديريت، در مواردي نيز توانايي توليد محصول و يا ايجاد تكنولوژي را براي ما به ارمغان ميآورد. كشورهاي زيادي از اين روش براي بالابردن سطح تكنولوژي خود و دستيابي به توسعة اقتصادي بهره بردهاند كه از آن جمله ميتوان به كرة جنوبي، هندوستان، مالزي و تايوان اشاره كرد. بيان نمونهاي از فعاليت تايوان در اين زمينه، خالي از لطف نيست:
تجربة تايوان در بازگشت مغزها:
كشور تايوان با تأسيس پارك "هسينچو" تلاش ويژهاي را براي جذب متخصصان داخلي و خارجي آغاز كرد. اعطاي وامهاي بلاعوض براي تحقيقات، اعمال معافيتهاي مالياتي پنجساله، ايجاد امكانات رفاهي ويژه براي خانوادههاي متخصصان داخلي و خارجي در اين پارك، برقراري سيستمهاي اطلاعرساني قوي، معافيت از اجاره، حذف برخي از مالياتهاي كالاهاي صادراتي، كمك به جداشدن شركتهاي كوچك از بطن شركتهاي بزرگ و غيره، اقداماتي هستند كه باعث شد در سال 1988، زماني كه فقط پنج سال از شروع فعاليتهاي پارك ميگذشت، 96 شركت فعال و 16 هزار و پانصد نفر نيروي متخصص در صنايع Hi-tech، در پارك "هسينچو" مشغول به كار شوند. بيشتر اين متخصصان در زمينههاي توليد كامپيوتر، مدارهاي تجمعي و تجهيزات مخابراتي مشغول فعاليت بودند. اراية چنين تسهيلات و خدماتي از يك سو و بد شدن شرايط كار در شركتهاي AT&T وIBM از سوي ديگر، موجب بازگشت تعداد زيادي از محققان به تايوان شد، بهطوريكه تعداد نيروهايي كه به كشور باز ميگشتند از سالانه چند صد نفر در دهة 80، به بيش از 1000 نفر در سال طي دهة 90 رسيد.
نكتة جالب توجه اين كه در سال 1998 در حدود 272 شركت در اين پارك فعاليت ميكردند كه اين شركتها با برخورداري از حدود 73 هزار نفر نيروي كار، توانستند به فروشي در حدود 14 ميليارد دلار دست يابند. جالبتر آنكه نيمي از اين شركتها را دانشمندان و مهندسان تايواني تأسيس كردند كه در آمريكا به ويژه در درّه سيليكان كار ميكردند.
نتيجهگيري:
به نظر ميرسد، بد شدن شرايط كار در كشورهاي ديگر، باعث جلب توجه برخي متخصصان داخلي به كشور شده است. جا دارد با اعمال شرايط مناسب، از اين فرصت طلايي حداكثر استفاده صورت پذيرد. اگر قرار باشد شرايط و تسهيلات داخل كشور از خارج بدتر باشد، آنها بين بد و بدتر، بد را انتخاب خواهند كرد.
|
